Khi một doanh nghiệp muốn phục vụ khách trên điện thoại, câu hỏi thường được đặt ngay là nên làm app như thế nào, mà bỏ qua một câu hỏi quan trọng hơn ở phía trước: có thật sự cần một app riêng không, hay một website hiển thị tốt trên điện thoại đã đủ. Đây không phải chuyện nhỏ, vì làm và nuôi một app là một khoản đầu tư lớn và kéo dài, trong khi với nhiều nhu cầu, một web responsive tốt phục vụ tốt hơn mà rẻ hơn nhiều. Quyết định sai theo hướng làm app khi không cần là một trong những cách lãng phí ngân sách phổ biến nhất. Bài viết này giúp bạn trả lời câu hỏi nên hay không trước khi nhảy vào chuyện làm thế nào.
Câu hỏi thật: app làm được gì mà web không làm được
Để quyết định tỉnh táo, hãy bắt đầu từ câu hỏi cốt lõi: một app riêng mang lại điều gì mà một website tốt không thể. App có lợi thế ở một vài khía cạnh thật sự: nó tiếp cận sâu được các tính năng của thiết bị, hoạt động tốt hơn khi cần dùng ngoại tuyến, gửi được thông báo đẩy, và tạo ra một biểu tượng cố định trên màn hình điện thoại của người dùng. Đây là những điểm mạnh có giá trị trong đúng bối cảnh.
Tuy nhiên, nếu nhu cầu của bạn không thật sự cần tới những lợi thế này, thì app không mang lại gì đáng kể so với web mà lại đòi hỏi chi phí cao hơn nhiều. Câu hỏi đúng vì thế không phải app có tốt không, mà là những lợi thế riêng của app có giải quyết một nhu cầu thật của tôi hay không. Nếu câu trả lời là không, thì một website responsive nhiều khả năng là lựa chọn hợp lý hơn, và việc đó chẳng có gì đáng xấu hổ.
Sức mạnh của một web responsive tốt
Một website hiển thị tốt trên mọi kích thước màn hình thường bị đánh giá thấp một cách bất công. Nó có những lợi thế mà app không có: ai cũng truy cập được ngay qua một đường dẫn mà không phải tải về, nội dung của nó được tìm thấy trên công cụ tìm kiếm, bạn chỉ duy trì một sản phẩm thay vì nhiều phiên bản, và việc cập nhật diễn ra tức thì cho mọi người. Với nhiều doanh nghiệp, đây chính xác là những gì họ cần.
Đặc biệt, rào cản tải về là một yếu tố thường bị xem nhẹ. Bắt một người lạ tải app trước khi họ thấy giá trị là một bước mất mát lớn; rất nhiều người sẽ bỏ cuộc. Một website cho phép khách tiếp cận ngay lập tức, không rào cản, điều cực kỳ quan trọng khi bạn muốn tiếp cận khách mới. Với những doanh nghiệp mà phần lớn tương tác là khám phá, tìm hiểu và giao dịch không thường xuyên, một web responsive tốt không phải lựa chọn hạng hai mà thường là lựa chọn đúng nhất.
Khi nào một app riêng thật sự đáng đầu tư
Có những tình huống mà app rõ ràng là lựa chọn xứng đáng. Khi sản phẩm của bạn cần khai thác sâu các khả năng của thiết bị mà web khó với tới. Khi nó cần hoạt động đáng tin trong điều kiện mạng chập chờn hoặc ngoại tuyến. Khi việc có một biểu tượng cố định trên màn hình và khả năng gửi thông báo đẩy thật sự tạo ra giá trị cho mô hình của bạn. Trong những trường hợp này, app mang lại điều mà web không thể, và chi phí cao hơn được biện minh.
Một dấu hiệu mạnh khác là khi khách của bạn tương tác với dịch vụ rất thường xuyên, gần như hằng ngày. Sự tiện lợi của một app luôn sẵn trên màn hình, mở ra là dùng được ngay, tạo nên giá trị thật khi tần suất sử dụng cao. Ngược lại, với những dịch vụ mà người ta chỉ dùng thi thoảng, lợi thế tiện lợi đó không đủ để biện minh cho việc bắt họ tải và giữ một app. Tần suất sử dụng, như sẽ bàn kỹ hơn, là một trong những yếu tố quyết định nhất.
Tần suất sử dụng: yếu tố quyết định thường bị bỏ qua
Một cách hữu ích để cân nhắc là nghĩ về việc khách sẽ dùng dịch vụ của bạn thường xuyên tới mức nào. Một app chiếm một ô quý giá trên màn hình điện thoại của người dùng, và họ chỉ giữ những app mang lại giá trị đủ thường xuyên để xứng với chỗ đó. Một dịch vụ được dùng hằng ngày hoặc nhiều lần mỗi tuần xứng đáng với một app; một dịch vụ chỉ dùng vài lần mỗi năm thì không.
Đây là lý do nhiều doanh nghiệp dịch vụ ít lặp lại đã đầu tư làm app rồi thất vọng khi thấy người ta tải về, dùng một lần, rồi gỡ đi hoặc quên lãng. Với tần suất thấp, khách không hình thành được thói quen, và app chỉ là một gánh nặng họ dọn khỏi máy khi cần chỗ. Thành thật đánh giá tần suất sử dụng thực tế, thay vì tần suất bạn mơ ước, là một trong những phép thử trung thực nhất để biết app có hợp lý không.
Chi phí và rào cản tải về
Hai cái giá của việc làm app cần được cân nhắc kỹ. Thứ nhất là chi phí: làm và đặc biệt là nuôi một app tốn kém hơn nhiều so với một website, và đó là một cam kết tài chính kéo dài chứ không phải chi phí một lần. Thứ hai là rào cản tải về: mỗi bước từ việc biết tới app, tìm nó, tải về, cài đặt rồi mở dùng đều làm rơi rụng người dùng, nên một phần đáng kể người quan tâm sẽ không bao giờ thật sự dùng app.
Hai cái giá này nghĩa là app phải mang lại đủ giá trị để vượt qua chúng. Nếu lợi thế của app không rõ ràng và mạnh, hai rào cản này sẽ khiến nó vừa tốn kém vừa ít người dùng, một kết hợp tệ hại. Một website tránh được cả hai: rẻ hơn để làm và nuôi, và không có rào cản tải về. Với những doanh nghiệp mà lợi thế của app không đủ vượt trội, đây là một lập luận mạnh nghiêng về phía web.
Những lý do làm app sai lầm
Đáng tiếc là nhiều quyết định làm app không dựa trên nhu cầu thật mà trên những lý do yếu. Phổ biến nhất là làm app vì đối thủ có app, một lý do chạy theo mà không xét xem nó có phù hợp với mô hình của mình không. Kế đến là làm app vì nó nghe hiện đại và chuyên nghiệp, đặt hình thức lên trên giá trị thực tế. Và một số doanh nghiệp làm app chỉ vì một niềm tin mơ hồ rằng cần phải có mặt trên điện thoại của khách.
Những lý do này dẫn tới những app tốn kém mà ít người dùng, vì chúng không giải quyết một nhu cầu thật. Có mặt trên điện thoại của khách là một mục tiêu hợp lý, nhưng một website responsive tốt cũng đạt được điều đó mà không cần khách tải gì. Trước khi quyết định làm app, hãy thành thật kiểm tra động cơ của mình; nếu lý do là chạy theo hay hình thức thay vì một nhu cầu cụ thể mà chỉ app giải được, đó là dấu hiệu nên dừng lại suy nghĩ thêm.
Một lối đi trung gian đáng cân nhắc
Giữa một website thông thường và một app cài đặt đầy đủ còn có những lựa chọn trung gian đáng xem xét. Có những cách làm cho một website hành xử gần giống app hơn, mang lại một phần lợi ích như khả năng thêm vào màn hình chính hay dùng được khi mạng yếu, mà không đòi hỏi khách phải tải qua kho ứng dụng. Với một số doanh nghiệp, đây là điểm cân bằng hợp lý giữa chi phí và trải nghiệm.
Cách tiếp cận theo từng bước cũng đáng cân nhắc: bắt đầu với một web responsive tốt để phục vụ nhu cầu cơ bản và kiểm chứng thị trường, rồi chỉ đầu tư vào một app riêng khi đã có bằng chứng rõ ràng rằng nó cần thiết và sẽ được dùng đủ thường xuyên. Cách đi này tránh rủi ro đốt tiền vào một app trước khi biết chắc, và để dữ liệu thật từ web dẫn dắt quyết định tiếp theo thay vì phỏng đoán ban đầu.
Khung tự quyết cho riêng bạn
Để chốt lại, hãy tự trả lời vài câu thẳng thắn. Những lợi thế riêng của app, như dùng sâu thiết bị, hoạt động ngoại tuyến, thông báo đẩy, có giải quyết một nhu cầu thật của tôi không? Khách của tôi có dùng dịch vụ này đủ thường xuyên để giữ một app trên máy không? Tôi có sẵn sàng cho chi phí làm và nuôi app dài hạn không? Và động cơ làm app của tôi là một nhu cầu cụ thể hay chỉ là chạy theo và hình thức?
Nếu các câu trả lời nghiêng về phía nhu cầu thật, tần suất cao và lợi thế rõ ràng, thì app là một đầu tư xứng đáng. Nếu chúng nghiêng về phía tần suất thấp, lợi thế mờ nhạt và động cơ hình thức, thì một web responsive tốt nhiều khả năng phục vụ bạn tốt hơn với chi phí thấp hơn nhiều. Quyết định đúng không phải là cái nghe oai nhất, mà là cái vừa vặn nhất với nhu cầu và khách hàng thật của bạn.
Tại Microads, chúng tôi không mặc định đẩy khách vào làm app; tùy nhu cầu thật mà tư vấn nên đầu tư app riêng hay một web responsive tốt là đủ, vì điều đáng tối ưu là kết quả kinh doanh và đồng tiền của bạn. Nếu bạn đang phân vân giữa hai hướng, hãy mô tả mô hình của mình cho chúng tôi qua 0919 788 815 hoặc khanhn@microads.vn để cùng cân nhắc.
